พระพุทธเจ้าเป็นนักปฏิบัติ

เมื่อพระพุทธองค์ตรัสว่าทุกคนสามารถบรรลุธรรมได้เสมอกัน

หนังสือเล่มนี้พิสูจน์ให้เห็นว่าคำพูดของพระพุทธองค์เป็นจริง

โดยการแสดงให้เห็นถึงผู้หญิงที่ยึดมั่นในเส้นทางสายจิตวิญญาณ

และแสดงให้เราเห็นถึงความสำเร็จอันเกิดแต่การทำสมาธิภาวนา

หลายแบบหลายวิธีต่าง ๆ กัน     

 ช่องว่างระหว่างความคิด.........ภิกษุณีเทนซิน พัลโม (หน้า 3-21)

 กระบวนการแห่งการค้นพบ

        ¹⁸หลายปีผ่านไป การทำสมาธิภาวนาของข้าพเจ้าพัฒนาไปมาก ทั้งยังมีความชัดเจนเพิ่มขึ้นอีกด้วย ผู้คนพูดถึงสิ่งที่ได้รับจากการทำสมาธิภาวนา แต่สำหรับข้าพเจ้าแล้วดูเหมือนว่า สิ่งที่ได้รับนั้นไม่ใช่เรื่องสำคัญ สิ่งที่สำคัญคือ ข้าพเจ้าได้สูญเสียอะไรไปกับฝึกปฏิบัติมากกว่า สมาธิภาวนาเป็นกระบวนการเปิดเผยและค้นพบสิ่งที่เราเคยรู้แล้วอย่างแท้จริงมาตลอด ท่านไม่ได้ค้นพบอะไรใหม่ ท่านเพียงแต่ตระหนักในสิ่งที่ท่านเคยรู้มาแล้ว แต่ไม่เคยเข้าใจว่าท่านได้รู้จักมัน เรารู้ทุกสิ่งทุกอย่างแต่เราไม่ตระหนัก ข้าพเจ้าคิดว่าการตระหนักชัดใน¹⁹สิ่งที่เราเป็นอยู่และรู้อยู่แล้วคือความหมายของการทำสมาธิภาวนา สมาธิภาวนาได้เปิดช่องให้เราเข้าถึงความรู้ภายในของเราและช่วยปัดเป่าความคลุมเครือทั้งหลายเพื่อให้เรามองเห็นได้อย่างชัดเจน   

          ในขณะปฏิบัติ ทุก ๆ คนจะมีอุปสรรคเฉพาะตนแตกต่างกันออกไป อย่างไรก็ตามวิธีการทำสมาธิภาวนาใด ๆ ที่อาศัยการผ่อนคลายและในขณะเดียวกันก็ให้มีความตื่นตัวแล้วละก็ วีธีการนั้น ๆ จะไม่ผิดพลาดคลาดเคลื่อน ปัญหาก็คือว่ามีบ่อยครั้งที่คนจะเข้าสู่สมาธิได้ง่ายและดูเหมือนว่าจะลื่นไหลไปอย่างดี จะมีความสงบยิ่ง แต่จริง ๆ แล้วจิตค่อนข้างซึมเซาไม่มีชีวิตชีวา ท่านสามารถนั่งสมาธิภาวนาในสภาวจิตเช่นนั้นอย่างเป็นสุขได้เป็นชั่วโมง ๆ แต่จริง ๆ แล้ว สภาวจิตเช่นนั้นเเป็นเหมือนอาการครึ่งหลับครึ่งตื่นมากกว่า

          ตัวชี้วัดจริงที่จะบอกได้ว่าการทำสมาธิภาวนานั้น ๆ ถูกต้องหรือไม่คือสภาวจิตที่มีความสดใสมาก มีความชัดเจนยิ่งและมีความตื่นตัวสูง และในขณะเดียวกันก็มีความอ่อนโยนและผ่อนคลายเป็นอันมาก การสร้างดุลยภาพในขณะปฏิบัติเป็นเรื่องสำคัญ หากท่านมีดุลยภาพนี้ท่านก็จะรู้เอง และในสภาวะแห่งดุลยภาพที่มีทั้งความตื่นและความสว่างนี้ท่านไม่มีทางที่จะพลาดได้เลย

 คัดลอก : หน้า 18-19

 การเดินทางของเซน.........ภิกษุณีซองยอง ซูนิม (หน้า 23-46)

 ความชัดแจ้งอันเจิดจ้า

          ³⁰สองสามวันต่อมา ฤดูฝึกสมาธิภาวนาก็เริ่มขึ้น ภิกษุณีจำนวนสามสิบรูปมารวมกันที่หอเซน ทั้งหมดล้วนเป็นนักปฏิบัติธรรมที่ขยันขันแข็ง พวกเราตกลงใจที่จะเริ่มด้วยการฝึกสมาธิภาวนาอย่างหนักเป็นเวลาสามสิบวัน แต่ข้าพเจ้าไม่สามารถคิดถึงการฝึกสมาธิภาวนาอย่างเอาจริงเอาจังได้อีกต่อไป เพราะจิตใจของข้าพเจ้ายังเต็มไปด้วยความเศร้าโศกและละอายใจ และคิดไปว่าทุกคนที่นั่นอาจจะสงสัยว่าข้าพเจ้ากำลังทำอะไรในช่วงการฝึกสมาธิภาวนา ในตอนเช้าข้าพเจ้าต้องชงชา และใช้เวลาที่เหลือทั้งหมดนั่งสมาธิภาวนา ในขณะที่นั่งสมาธิภาวนา บางครั้งข้าพเจ้าจะเกิดความคิดโศกเศร้าเสียใจ บางครั้งก็เกิดความคิดสงสัยขึ้นมาว่า "ทำไมฉันไม่สามารถทำได้เหมือนคนอื่น ๆ ทำไมพระถึงดุด่าและตำหนิฉันอยู่เสมอและไม่ยอมให้ฮวาดู แก่ฉัน"

          ผ่านไปอีก 21 วัน จิตใจที่เอาแต่ตำหนิตนเองนี้มิได้บรรเทาลงเลย ข้าพเจ้าหมดความอยากที่จะนอนหลับหรือพูดคุยกับใคร ๆ และแล้วข้าพเจ้าก็อยู่ในภาวะที่ชัดเจนแจ่มแจ้ง เวลาห้าทุ่มครึ่งภิกษุณีรูปอื่น ๆ จะเข้านอนในห้องทำสมาธิตามตำแหน่งของตน  แต่ข้าพเจ้าจะไปอยู่ห้องข้าง ๆ และนั่งสมาธิภาวนาทั้งคืน สภาวะจิตใจที่สงบและชัดแจ้งเกิดขึ้นแก่ข้าพเจ้าอย่างช้า ๆ ความคิดวอกแวกทั้งหลายอันตรธานหายไป เหลือไว้แต่ความสงบและความนิ่ง บางครั้ง³¹บางคราวคำถามที่ว่า "นี่คืออะไร" จะผุดขึ้นมา ร่องรอยของความโศกเศร้าจางหายไป ทิ้งไว้แต่จิตใจที่ชัดแจ้งและบริสุทธิ์

          ในทันทีทันใดความคิดหนึ่งก็แทรกผ่านตัวข้าพเจ้าและทะลุขึ้นไปถึงกระหม่อม ความคิดนี้มีพลังเป็นอันมากจนกลายเป็นเสียงที่เปล่งออกมาจากปากข้าพเจ้าว่า "ในเมื่อแต่เดิมไม่มีทั้งหัวและหาง ทั้งหัวและหางจะอยู่ตรงไหน"

ฮวาดู   ประโยคหลักกของปริศนาธรรมโกอัน

โกอัน   วิธีการสอนธรรมะรูปแบบหนึ่งของเซน โดยที่อาจารย์จะใช้ปริศนาธรรมเป็นเครื่องมือให้ลูกศิษย์ขบคิดเพื่อให้เข้าใจธรรมะ ซึ่งจะถึงขั้นบรรลุธรรมได้

คัดลอก : หน้า 30-31